Osmanlılarda Mitoloji

Osmanlılarda Mitoloji

Osmanlı Devletinde en büyük anlatılardan biri, Osman Bey’in görmüş olduğu rüya ile Anadolu’ya Türklerin gelmesiyle ortaya çıkan Dede Korkut Hikâyeleri oluşturmaktadır. Bu yazımızda Osman Bey’in gördüğü rüya ve Dede Korkut Hikâyelerinden bir kısmını ele alacağız.

Osman Bey’in Rüyası

Osman Bey, Şeyh Edebali’nin evinde, onun misafiri olarak yatıya kaldığı bir günde uyurken şöyle bir rüya görür. Rüyasında Şeyh Edebali’nin göğsünden bir ay çıkmış ve kendi göğsüne girmiştir. Bundan sonra Osman Gazi’nin göğsünden bir ağaç çıkarak büyümeye başlamış, bu ağacın dalları ve kökleri gökleri ve dünyayı sarmış, gölgesi ise yeryüzüne yayılmıştır. İnsanlar da bu ağacın gölgesinde toplanmaya başlamış, yüce dağların ve bu dağların eteklerinden çıkan sulara bu ağaç gölge etmiştir.

Osman Gazi, bu rüyasını Şeyh Edebali’ye anlattığında Hak Teâlâ ona ve soyuna hükümdarlık verdiğini ve kızıyla evleneceğini söylemiştir.

Dede Korkut Hikâyeleri

Dede Korkut hikâyeleri, eski Türk gelenek ve göreneklerinden izler taşımaktadır. Bu hikâyelerden bazıları şu şekildedir.

Kazan Bey Oğlu Uruz’un Tutsak Olması

Bu hikâyede Türk kültüründe kadının yeri ve isim geleneği güzel bir şekilde görülebilmektedir.

Hikâyede Kazan Bey, oğlunun kahramanlık yapamayıp, halâ isim alamamasına çok üzülmektedir. Oğlu bunun üzerine babasına kendisine savaşmayı öğretmesini ister. Babası, oğlunu alır ve ava giderler. Bu esnada düşman ile karşılaşırlar ve çarpışma çıkar. Çıkan mücadelede Kazan Bey, oğluna izlemesini söylese de oğlu dinlemez ve savaşa girer. Mücadele ardından Kazan Bey, oğlunu göremez. İlk önce eve bakar ve bulamayınca esir düştüğünü anlar. Oğlunu kurtarmak için düşman üzerine gitse de tek kişi olduğu için yenilir ve esir düşer. Bunun üzerine eşi, 40 kızı yanına alarak Oğuz Beylerinin de desteğiyle düşmanı yenilgiye uğratırlar. Hikâye sonunda Dede Korkut dua eder.

Kanlı Koca Oğlu Kanturalı

Hikâye, Türk kültüründe kadının kocasıyla beraber mücadeleye giriştiğini göstermesi bakımından büyük önem taşımaktadır.

Hikâyede Kanlı Koca, artık evlilik dönemine gelen oğlu Kanturalıya nasıl bir eş istediğini sorar. Kanturalı babasına istediğini söylese de babası ona bir eş istemediğini, bir yiğit istediğini söyler. Bu cevap üzerine Kanturalı, istediği şekilde bir kızı aramaya başlar. Bir süre sonra Trabzon Beyinin kızının istediği özelliklerde olduğunu öğrenir. Ancak onu almak için üç canavarı yenmesi şartı vardır. Kanturalı bunu göze alarak sırasıyla boğa, aslan ve deveyi öldürür ve her birinin derisini yüzerek beyin önüne koyar. En sonunda başarılarından dolayı kızı almasına izin verilir. Aldığı kız ile dönüş yolunda bir yerde konaklayan Kanturalı, bu esnada düşman saldırısına uğrar. Ardından eşi olacak kız ile beraber savaşarak düşmanı yenerler ve ardından babasının yanına gelirler. Bundan sonra bir çadır dikip, düğün yaparlar.

Bir cevap yazın